"Euforia"

Autor: Lily King
Tytuł: "Euforia"
Wydawnictwo: Rebis, 2016
Ilość stron: 312
Okładka: zintegrowana

Jeszcze sto lat temu antropologia kulturowa była raczkującą dziedziną nauk społecznych. Działalność naukowa i badania prowadzone przez jej prekursora Franza Boasa i jego uczniów - m.in. Ruth Benedict oraz Margaret Mead, dwie czołowe, najsłynniejsze antropolożki swoich czasów - miały ogromny wpływ na rozwój kierunku, którego przedmiotem badań był człowiek jako jednostka ukształtowana przez społeczeństwo i twórca kultury oraz sama kultura - jej struktury, zmienność, różnorodność, rządzące nią prawa.

Skąd ten przydługi wstęp? Ano stąd, że właśnie postać Margaret Mead zainspirowała autorkę Euforii do tego stopnia, że stała się ona pierwowzorem jej bohaterki, Nell Stone.

Fascynacja osobą słynnej antropolog zupełnie nie dziwi; Mead odniosła wielki sukces i poczyniła ogromny wkład do młodziutkiej nauki badając ludy Oceanii, koncentrując się na zjawiskach związanych z wychowaniem dzieci i kształtowaniem się osobowości, zaś wnioski z jej badań znalazły wyraz w niezwykle kontrowersyjnej i skandalizującej jak na owe czasy publikacji dotyczącej procesu dojrzewania u pierwotnych ludów Oceanii, która notabene przyczyniła się do wybuchu rewolucji seksualnej lat 60-tych XX wieku; mocno bulwersującym aspektem życia badaczki był również intymny związek z własną wykładowczynią i mentorką, Ruth Benedict, świadczący o biseksualizmie Mead (miała także trzech mężów).

Powieść Lily King, choć czerpie z życia i doświadczeń sławnej antropolożki oraz jej dwóch kolejnych mężów, jest fikcją literacką: trójka bohaterów nosi inne imiona, również koleje ich losów odbiegają od znanych faktów.

"Furia ludzi Północy. Dzieje świata wikingów"

Autor: Philip Parker
Tytuł: "Furia ludzi Północy. Dzieje świata wikingów"
Wydawnictwo: Rebis, 2016
Ilość stron: 487
Okładka: twarda z obwolutą

Od furii Normanów zachowaj nas, Panie - tymi słowami modlili się ponoć tak przerażeni klasztorni mnisi, jak i ogarnięci panicznym lękiem mieszkańcy ziem, które - począwszy od pierwszej brutalnej napaści na benedyktyński klasztor w Lindisfarne w 793 roku przez kolejne dwieście lat - znalazły się na celowniku najeźdźców z północy. Ich ataki sprawiły, że nazwa wiking zaczęła kojarzyć się z okrucieństwem i bezprawiem, a oni sami jawić się jako narzędzie kary boskiej. Przez ponad dwa stulecia Skandynawowie podporządkowywali sobie ogromne obszary Europy i kolonizowali ziemie leżące poza jej granicami. Ich wyprawy, mające charakter łupieżczy, ale również handlowy i osadniczy, wywarły niebagatelny wpływ na polityczny rozwój wielu krajów. Ślady ich materiału genetycznego wskazują, że miliony ludzi na całym świecie mają wikińskich przodków. Niegdyś budzili trwogę i grozę, dziś fascynują - nie tylko szaleńczym męstwem, skutecznością w walce, nieznaną dotąd ekspansywnością, ale i bogactwem kultury materialnej i duchowej: oryginalną sztuką, barwną mitologią, sugestywną, żywą literaturą.

"Poza krawędź świata"

Autor: Laurence Bergreen
Tytuł: "Poza krawędź świata"
Wydawnictwo: Rebis, 2014
Ilość stron: 408
Okładka: twarda z obwolutą

XV wiek nie bez powodu przeszedł do historii pod nazwą epoki wielkich odkryć geograficznych. Żeglarze tacy jak

Bartolomeo Diaz, Vasco da Gama, Krzysztof Kolumb czy Ferdynand Magellan swoimi dokonaniami poczynili ogromne zmiany w świadomości Europejczyków, sposobie postrzegania świata, kwestionując ukształtowany w starożytności jego obraz oraz duchowe i intelektualne ograniczenia z niego wynikające, wyznaczając punkt zwrotny w historii. Jednak z nich wszystkich to właśnie Magellan w największym stopniu przyczynił się do poszerzenia geograficznych i umysłowych horyzontów mieszkańców Starego Świata - jego wyprawa była nie tylko najznaczniejszą morską podróżą epoki wielkich odkryć, przeprowadzoną z iście epickim, obejmującym cały świat rozmachem, niezrównaną pod względem ambicji i śmiałości obranego celu, ale także dokonaniem potwierdzającym nowy obraz świata - globu znacznie większego, niż dotąd przypuszczano. Jakim trzeba być człowiekiem, by dokonać tego, co niewyobrażalne, by urzeczywistnić pragnienie tak stare, jak ludzka wyobraźnia: po raz pierwszy opłynąć świat?

"Z zimną krwią"

Autor: Truman Capote
Tytuł: "Z zimną krwią"
Wydawnictwo: Rebis, 2013
Ilość stron: 371
Okładka: twarda z obwolutą

Zabić to nie sztuka, dużo trudniej puścić lewy czek.

W listopadzie 1959 roku, Truman Capote - nowoorleańczyk z urodzenia, nowojorczyk z wyboru, uwielbiany za swój geniusz i literacki talent, bohater licznych skandali obyczajowych i jedna z barwniejszych osobowości swoich czasów - przeczytał w New York Timesie krótki artykuł o popełnionym przed kilkoma dniami brutalnym morderstwie czteroosobowej rodziny Clutterów - małżeństwa z dwójką nastoletnich dzieci, średnio zamożnych farmerów z Holcomb w stanie Kansas. Poruszony tą relacją, wraz ze swoją przyjaciółką Harper Lee wyruszył do Holcomb, by udokumentować tę zbrodnię w jak najszerszym kontekście. Efektem jego drobiazgowego śledztwa jest książka z pogranicza literatury pięknej i dziennikarstwa, którą sam Capote ochrzcił mianem "powieści faktu".

"Kąpiąc lwa"

Autor: Jonathan Carroll
Tytuł: "Kąpiąc lwa"
Wydawnictwo: Rebis, 2013
Ilość stron: 320
Okładka: twarda

Kraina snu jest jak plac zabaw, na którym zerwana z więzów rzeczywistości wyobraźnia wyżywa się na karuzelach, huśtawkach i zjeżdżalniach.

Mając w pamięci wrażenia po lekturze Krainy Chichów, z niecierpliwością czekałam na moment, w którym wykreowany przez Carrolla świat ponownie porwie mnie i zachwyci. Fabuła Kąpiąc lwa nie kazała mi zbyt długo czekać, aż w szarą, banalną rzeczywistość zacznie niepostrzeżenie wkradać się pierwiastek absurdu, przesączać surrealizm rodem z marzeń sennych tworząc zupełnie nowe, charakterystyczne dla prozy amerykańskiego pisarza uniwersum utkane z elementów niby nam znajomych i swojskich, a jednak poddanych konfiguracjom nie mającym nic wspólnego z logiką naszej rzeczywistości i podlegających fascynującym i niepokojącym zarazem paradoksom związanym z postrzeganiem czasu i przestrzeni. I choć lektura Krainy Chichów w pewnym stopniu przygotowała mnie na totalny mętlik, jaki serwuje proza Carrolla, miałam wrażenie, że w najnowszej powieści autor poszedł o krok dalej - mam nadzieję, że nie przeszedł jeszcze samego siebie - zaskakując skalą i rozmachem swojej wizji, dezorientując kompletnie czytelnika i przewrotnie zmuszając do ponownej lektury puszczając do niego oko.

"Jasper Jones"

Autor: Craig Silvey
Tytuł: "Jasper Jones"
Wydawnictwo: Rebis, 2011
Ilość stron: 400
Okładka: twarda

Małe, prowincjonalne, senne miasteczka bardzo często bywają sceną lub tłem szokujących wydarzeń. Skrywane przez lata ponure, wstydliwe sekrety, zacofanie i hipokryzja miejscowej społeczności tępiącej wszelkie przejawy indywidualizmu, niezależności i samodzielnego myślenia generują duszną, przytłaczającą atmosferę, która stopniowo narasta i znajduje ujście w ciągu dramatycznych wydarzeń nieuchronnie prowadzących do tragedii. I jak to często bywa, tragedia największe piętno odciska na tych najwrażliwszych, najbardziej niewinnych i podatnych na ciosy - młodych ludziach stojących jedną nogą w beztroskim dzieciństwie, drugą stawiających nieporadne jeszcze kroki w bezwzględnym świecie dorosłych. Takie wydarzenia oznaczają dla nich rozstanie się ze złudzeniami, przyspieszają emocjonalne i psychiczne dojrzewanie uświadamiając istnienie mrocznego i nieprzyjaznego oblicza świata.

"Księga tęsknoty"

Autor: Leonard Cohen
Tytuł: "Księga tęsknoty"
Wydawnictwo: Rebis, 2013
Ilość stron: 250
Okładka: twarda z obwolutą

Tak się jakoś złożyło, że moje dwie najwcześniejsze muzyczne fascynacje wiążą się z Kanadą. Pierwsza to Loreena McKennitt, obdarzona cudownym głosem harfistka i piosenkarka wykonująca muzykę celtycką, której występ miałam przyjemność podziwiać w ubiegłym roku w zabrzańskim Domu Muzyki i Tańca, co było dla mnie spełnieniem licealnego jeszcze marzenia. Druga - to Leonard Cohen, pieśniarz, poeta i powieściopisarz, który zachwycił mnie swoim magnetyzującym, głębokim głosem (przez niektórych uważanym za zbyt monotonny, by uznać go atrakcyjnym) idealnie współgrającym z prostą, melodyjną muzyką. Utwory takie jak Dance me to the end of love, The partisan, So long, Marianne, Hallelujah czy Sisters of mercy do dziś wbijają mnie w fotel i poruszają najgłębsze struny w duszy.

"Dom Jedwabny"

Autor: Anthony Horowitz
Tytuł: "Dom Jedwabny"
Wydawnictwo: Rebis, 2011
Ilość stron: 303
Okładka: twarda z obwolutą

Gdyby pokusić się o stworzenie rankingu najsłynniejszych, a zarazem najbardziej żywotnych bohaterów literackich, z pewnością w ścisłej czołówce znalazłby się nie kto inny, a najwybitniejszy detektyw wszech czasów, Sherlock Holmes.

Arthur Conan Doyle niejeden raz uśmiercał swego bohatera, Holmes zawsze jednak powracał i nie przeszkodziła mu w tym taka drobnostka, jak śmierć autora. Odradzał się i materializował na kartach powieści wielu innych pisarzy - lepszych lub gorszych - i wciąż żyje w świadomości kolejnych pokoleń wiernych fanów, jakby jego nadzwyczajna osobowość rozsadzając ramy powieści zawładnęła w ten sposób zbiorową wyobraźnią.

Tym razem - chciałoby się napisać: legendarną - postać genialnego detektywa z Baker Street przywraca do życia Anthony Horowitz, autor znanych i lubianych serii młodzieżowych Księga Pięciorga oraz Alex Rider. Jakąż to zagadkę kryminalną postawił przed błyskotliwym umysłem, nadzwyczajną przenikliwością i ponadprzeciętnymi zdolnościami dedukcyjnymi naszego dżentelmena o cokolwiek socjopatycznej osobowości? I czy Horowitz udźwignął ciężar oczekiwań czytelników, sprostał wyzwaniu, jakim było zmierzenie się z klasyką powieści detektywistycznej w wykonaniu sir Conan Doyle'a?

"Teodora. Aktorka, kurtyzana, cesarzowa"

Autor: Stella Duffy
Tytuł: "Teodora. Aktorka, kurtyzana, cesarzowa"
Wydawnictwo: Rebis, 2012
Ilość stron: 332
Okładka: miękka ze skrzydełkami

Losy Teodory to historia jednego z najbardziej oszałamiających i spektakularnych awansów społecznych w dziejach - i to nie tylko starożytnych. Ta wywodząca się z najniższych warstw tancerka i aktorka, od dzieciństwa przymuszana do prostytucji, dzięki swojej charyzmie, inteligencji i ambicji została po latach żoną cesarza Bizancjum, Justyniana, i jedną z najpotężniejszych i najbardziej wpływowych kobiet swoich czasów.

Jak doszło do tego, że znana w całym Konstantynopolu ze swego wyuzdania i sprośnych przedstawień hetera przywdziała purpurę Augusty?

"Poślubić Mozarta"

Autor: Stephanie Cowell
Tytuł: "Poślubić Mozarta"
Wydawnictwo: Rebis, 2005
Ilość stron: 331
Okładka: miękka

O najważniejszych rzeczach mówić najtrudniej. Dla mnie czymś takim jest muzyka Mozarta, która przemawia do mnie jak żadna inna, idealnie dostraja się do moich emocji i wywołuje wrażenia z niczym nieporównywalne. Sam Mozart jest dla mnie kimś wyjątkowym - i to nie tylko ze względu na niebywały muzyczny geniusz, ale raczej na bogatą i skomplikowaną osobowość, wybitną wrażliwość, dziwaczne poczucie humoru oraz głęboki tragizm, jaki w sobie nosił. I choć trudno mi ubrać w słowa to, czym jest dla mnie on sam i jego muzyka, z drugiej strony wypadałoby napisać kilka słów o powieści oscylującej wokół jego losów. Powieść Stephanie Cowell bardzo długo czekała na swoją kolej, a mnie do pewnego momentu wystarczała świadomość, że w każdej chwili mogę po nią sięgnąć. Wreszcie przyszedł czas i na nią.

Fabuła Poślubić Mozarta opiera się na fragmentach biografii młodego Wolfganga, ale koncentruje się wokół losów rodziny Weberów, w których orbitę przypadkowo dostaje się Mozart; od tego momentu ich losy nierozerwalnie się z sobą splatają, a relacje łączące genialnego kompozytora z członkami rodziny, zwłaszcza z czterema siostrami Weber, okazały się wdzięcznym i intrygującym tematem książki Stephanie Cowell.