piątek, 4 marca 2011

"Kupiec wenecki"

Autor: William Shakespeare
Tytuł: "Kupiec wenecki"

"Kupiec wenecki" jest komedią, ale jak to czasem bywa u Szekspira, w tym dramacie śmiech miesza się z goryczą.
Antonio, chrześcijanin, jest poważanym i lubianym Wenecjaninem,zamożnym kupcem,który ma wielu przyjaciół i w razie potrzeby pożycza pieniądze nie żądając procentu. Ale nie jest bez skazy. Nie raz bardzo źle obszedł się z Żydem Shylockiem tylko dlatego, że był on innego wyznania i że żył z lichwy.
Przyjaciel Antonia,Bassanio,pragnie ożenić się z piękną Porcją,jednak do tego potrzeba mu sporej ilości gotówki ; Antonio nie może mu jej pożyczyć,gdyż ją zainwestował,dlatego też Bassanio zwraca się do Shylocka.Ten zgadza się na pożyczkę,ale pod warunkiem,że jej gwarantem będzie Antonio.W razie,gdy dług nie zostanie zwrócony o czasie,Antonio zapłaci funtem swego ciała, który osobiście wytnie mu Shylock.
Niestety,na nieszczęście dla Antonia jego statki zaginęły, a termin zwrotu długu minął, bowiem Bassanio przybył z pieniędzmi za późno. Shylock żąda dosłownego wykonania umowy, co równoznaczne jest ze śmiercią Antonia, odrzuca przyjęcie długu z ogromnym naddatkiem. Jest bezwzględny,wreszcie ma okazję zemścić się na tym,który gnębił go i poniżał i ma zamiar zemsty tej dopełnić.

Jak kończy się ta historia? Czy Shylock zdoła przeprowadzić swoją zemstę,czy Antonia jednak da się uratować?
Żyd Shylock jest kontrowersyjną postacią. Z jednej strony budzi naszą litość,gdyż prześladowania,jakich dopuszczano się względem niego wynikały z faktu,że był Żydem i zajmował się lichwą.Ten wybitnie antysemicki stereotyp sprawiał,że był znienawidzony niejako a priori.
Jednakże z drugiej strony bezwzględność,zaciętość i żądza zemsty budzą w czytelniku odrazę i niechęć do tego człowieka ; opuściła go nawet jego córka,gdyż nie mogła znieść życia z ojcem,który był tak niełatwy we współżyciu.
Być może Shylock byłby innym człowiekiem,gdyby nie doznał w życiu tylu krzywd i upokorzeń ; jednak nie można tylko w ten sposób tłumaczyć jego trudnego i mściwego charakteru.
W każdym razie stary lichwiarz budził we mnie ambiwalentne uczucia - to było mi go żal (nie tylko ze względu na to,czego doświadczył w życiu,ale także poprzez to,kim się wreszcie stał ; to bardzo smutne) ,to gardziłam nim jako człowiekiem niskim,poddającym się słabościom i nikczemnościom swego charakteru,nie potrafiącym być ponad to,co w nim złe i podłe.
Szekspir w tym dramacie podejmuje problematykę prawdziwej przyjaźni,nienawiści i przebaczenia,sprawiedliwości i miłosierdzia.Ukazuje skomplikowaną ludzką naturę,która bardzo rzadko jest wolna od przywar,której nie trzeba wiele,aby poddała się ciemnej stronie i co dzieje się z człowiekiem,który ostatecznie się jej poddaje ; pokazuje,ile człowiek traci i jak daleko może sięgać jego klęska.
"Kupiec wenecki" jest często nazywany sztuką antysemicką ; moim zdaniem jednak wcale tak nie jest ; Szekspir nie tylko skupia się na wadach Shylocka-Żyda,w rzeczywistości nie oszczędza żadnej nacji wytykając przywary Niemcom,Francuzom,Hiszpanom,nawet Anglikom.
To dramat o ludzkiej naturze,nie o naturze żydowskiej ; takie stwierdzenie jest po prostu niepoważne i krzywdzące.
Dramat skłania do głębokich przemyśleń,do spojrzenia w głąb siebie,do oceny także swojego charakteru.
Warto go przeczytać!

Moja ocena: 4/5

Opublikowane na stronie: http://lubimyczytac.pl/ksiazka/54920/kupiec-wenecki/opinia/938135#opinia938135 

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz

Spam, reklamy, wulgaryzmy i wypowiedzi niezwiązane z tematem będą natychmiast usuwane.